Przejdź do treści
Lektury Polskie Kanon CKE 2026/2027
Menu
Arkusze CKE
Klasy 7-8 Nowela Epoka: Współczesność 2002 r. Zakres: Wybór Lektura uzupełniająca

Oskar i pani Róża

Eric-Emmanuel Schmitt

nowela epistolarna o chorobie i godności

9
Bohaterów
14
Wydarzeń fabuły
8
Motywów literackich
15
Pytań w quizie

Opracowanie w wersji 1 · aktualizacja 26.09.2026 · jak powstają opracowania

Streszczenie w pigułce

Wolontariuszka w różowym ubraniu podchodzi do Oskara i proponuje mu grę w pisaniu listów do Boga. W trzynastym dniu Oskar umiera, a pani Róża pisze ostatni list do Boga, w którym za chłopca tłumaczy sens trzynastu dni pełnego życia; nowela domyka się z przesłaniem, że obecność człowieka może dać drugiemu pełne życie mimo krótkiego czasu.

Streszczenie szczegółowe

Czas, miejsce i punkt wyjścia

Tło i przestrzeń wydarzeń

szpital dziecięcy, gdzie przebywa Oskar ze swoją chorobą; sala szpitalna z widokiem na przestrzeń oddziału onkologii dziecięcej; korytarze i gabinety szpitala, miejsce wizyt lekarskich i rozmów; wakacyjny wyjazd Oskara i pani Róży z rodziną, w tym nocleg w motelu.

Początek historii i zawiązanie akcji

Oskar to dziesięcioletni chłopiec chory na białaczkę, który przebywa na oddziale dziecięcym i słyszy rozmowy dorosłych o swojej śmierci. Pani Róża jest wolontariuszką w różowym ubraniu, która podchodzi do Oskara i proponuje mu grę w pisanie listów do Boga.

Przebieg wydarzeń i węzłowe wątki

Pojawienie się pani Róży

Wolontariuszka w różowym ubraniu podchodzi do Oskara i proponuje mu grę w pisaniu listów do Boga.

Zasada trzynastu dni

Oskar ustala z panią Różą, że każdy list odpowiada jednemu z trzynastu dni, które liczy jak dekady życia.

rozmowa z chmurą

Oskar opowiada pani Róży o rozmowie z chmurą, która wyjaśnia mu sens cierpienia.

Milczenie rodziców

Rodzice unikają rozmowy o śmierci; ich milczenie boli chłopca bardziej niż choroba.

Śmierć kolegów z oddziału

Oskar obserwuje kolegów, którzy umierają jeden po drugim, i opisuje ich reakcje ze szczerością dorosłego.

Pan Róża jako dziewczyna

Pani Róża na prośbę chłopca udaje jego dziewczynę, by mógł pochwalić się w szpitalu.

Plan pierwszego pocałunku

Oskar przypisuje pierwszemu pocałunkowi dziesiątą dekadę życia i przygotowuje się na dorosłość w grze.

Wyjazd z rodziną

Oskar i pani Róża spędzają czas z rodzicami chłopca, co pozwala na wyrównanie relacji w rodzinie.

Opowieść pani Róży

Podczas wyjazdu pani Róża opowiada Oskarowi o dawnej miłości i stracie, która zmotywowała ją do wolontariatu.

List z wybaczeniem

Oskar pisze do rodziców list, w którym wybacza im milczenie i im tłumaczy ich reakcje.

Pytania o śmierć

W ostatnich listach Oskar pyta Boga o to, co dzieje się po śmierci, i pisze list pożegnalny z dystansem i humorem.

Dziecko u pani Róży

Oskar wpisuje do listu wyobrażenie o sobie dorosłym, by pani Róża miała powód do życia po jego odejściu.

Trzynasty dzień

Oskar umiera w trzynastym dniu; pani Róża zostaje przy nim zgodnie z prośbą chłopca.

List pani Róży do Boga

Pani Róża pisze ostatni list do Boga, w którym za Oskara tłumaczy sens trzynastu dni pełnego życia.

Finał i rozwiązanie

Finałowe rozstrzygnięcie

W trzynastym dniu Oskar umiera, a pani Róża pisze ostatni list do Boga, w którym za chłopca tłumaczy sens trzynastu dni pełnego życia; nowela domyka się z przesłaniem, że obecność człowieka może dać drugiemu pełne życie mimo krótkiego czasu.

Bohaterowie utworu

9 postaci

Oskar

Główny bohater

dziesięcioletni chory na białaczkę

Autor listów do Boga w formie dwunastu dekad życia

Cechy i działania:
  • • mądry poza wiekiem, czasem zawstydzająco szczery
  • • pisze listy do Boga, bo potrzebne mu są pytania i odpowiedzi
  • • umiera w dniu trzynastym, przeżywszy w grze całe życie

pani Róża

Główny bohater

wolontariuszka na oddziale dziecięcym

Autorka gry w listy do Boga i przyjaciółka Oskara

Cechy i działania:
  • • nosi różowe ubranie jako formę wyrazu miłości
  • • udaje dziewczynę Oskara, gdy tego potrzebuje
  • • pisze ostatni list do Boga po śmierci chłopca

rodzice Oskara

Postać drugoplanowa

zrozpaczeni rodzice

Którzy nie umieją rozmawiać z synem o śmierci

Cechy i działania:
  • • unikają rozmowy o chorobie, co rani chłopca
  • • dostają od Oskara list z wybaczeniem

Bacon

Postać drugoplanowa

chory dorosły pacjent

Z którym Oskar gra w szachy

Cechy i działania:
  • • rozmawia z Oskarem jak z dorosłym
  • • przyjaźń z nim obnaża samotność chorych

Einstein

Postać drugoplanowa

kolega Oskara na oddziale

Który umiera wcześniej

Cechy i działania:
  • • jest jednym z dzieci oddziału, na którego śmierć Oskar reaguje ze złością
  • • jego los pokazuje codzienność śmierci w szpitalu

Pop Corn

Postać drugoplanowa

młodszy kolega Oskara na oddziale

Który pyta chłopca o to, co widzi po drugiej stronie

Cechy i działania:
  • • bierze Oskara za znawcę śmierci, gdy chłopiec mówi o swoich dniach
  • • jego pytania pokazują, jak dzieci mówią o umieraniu szczerze i bez tabu

Peggy Blue

Postać drugoplanowa

chora dziewczynka z oddziału

W której Oskar widzi śliczność oddziału

Cechy i działania:
  • • chowa się przed światem w swojej chorobie
  • • jej obecność pokazuje różne sposoby radzenia sobie dzieci z chorobą

lekarze oddziału

Postać drugoplanowa

profesjonaliści

Którzy traktują Oskara poważnie, ale nie zawsze potrafią go usłyszeć

Cechy i działania:
  • • informują rodzinę o stanie chłopca
  • • ich rozmowy nad głową dziecka obnażają problem komunikacji

dawna miłość pani Róży

Postać drugoplanowa

postać wspomniana w opowieści pani Róży o jej własnym życiu i stracie

Cechy i działania:
  • • jego śmierć ukształtowała decyzję pani Róży o wolontariacie
  • • zostaje opowiedziana Oskarowi podczas wyjazdu

Relacje między bohaterami

Kto z kim jest powiązany i co z tego powiązania wynika dla fabuły.

Mapa pokazuje strukturę powiązań - każda linia to jedna relacja opisana niżej.

Oskar pani Róża B G Bacon dawna miłość … rodzice Oskara
Oskar - pani Róża

przyjaźń dziecka z wolontariuszką, relacja wzajemnego ratowania

Oskar - rodzice Oskara

syn i rodzice, którzy milczą; wybaczenie jest punktem zwrotnym

Oskar - Bacon

przyjaźń dziecka z dorosłym pacjentem na oddziale

Oskar - B G

adresat listów, partner w grze o sens życia i śmierci

pani Róża - dawna miłość pani Róży

wspomnienie straty, które motywuje jej obecność w szpitalu

Plan wydarzeń

14 punktów
1

Pojawienie się pani Róży

Wolontariuszka w różowym ubraniu podchodzi do Oskara i proponuje mu grę w pisaniu listów do Boga.

2

Zasada trzynastu dni

Oskar ustala z panią Różą, że każdy list odpowiada jednemu z trzynastu dni, które liczy jak dekady życia.

3

Rozmowa z chmurą

Oskar opowiada pani Róży o rozmowie z chmurą, która wyjaśnia mu sens cierpienia.

4

Milczenie rodziców

Rodzice unikają rozmowy o śmierci; ich milczenie boli chłopca bardziej niż choroba.

5

Śmierć kolegów z oddziału

Oskar obserwuje kolegów, którzy umierają jeden po drugim, i opisuje ich reakcje ze szczerością dorosłego.

6

Pan Róża jako dziewczyna

Pani Róża na prośbę chłopca udaje jego dziewczynę, by mógł pochwalić się w szpitalu.

7

Plan pierwszego pocałunku

Oskar przypisuje pierwszemu pocałunkowi dziesiątą dekadę życia i przygotowuje się na dorosłość w grze.

8

Wyjazd z rodziną

Oskar i pani Róża spędzają czas z rodzicami chłopca, co pozwala na wyrównanie relacji w rodzinie.

9

Opowieść pani Róży

Podczas wyjazdu pani Róża opowiada Oskarowi o dawnej miłości i stracie, która zmotywowała ją do wolontariatu.

10

List z wybaczeniem

Oskar pisze do rodziców list, w którym wybacza im milczenie i im tłumaczy ich reakcje.

11

Pytania o śmierć

W ostatnich listach Oskar pyta Boga o to, co dzieje się po śmierci, i pisze list pożegnalny z dystansem i humorem.

12

Dziecko u pani Róży

Oskar wpisuje do listu wyobrażenie o sobie dorosłym, by pani Róża miała powód do życia po jego odejściu.

13

Trzynasty dzień

Oskar umiera w trzynastym dniu; pani Róża zostaje przy nim zgodnie z prośbą chłopca.

14

List pani Róży do Boga

Pani Róża pisze ostatni list do Boga, w którym za Oskara tłumaczy sens trzynastu dni pełnego życia.

Czas i miejsce akcji

szpital dziecięcy, gdzie przebywa Oskar ze swoją chorobą; sala szpitalna z widokiem na przestrzeń oddziału onkologii dziecięcej; korytarze i gabinety szpitala, miejsce wizyt lekarskich i rozmów; wakacyjny wyjazd Oskara i pani Róży z rodziną, w tym nocleg w motelu.

Motywy literackie i problematyka

choroba i godność dziecka

Oskar chce być traktowany jak dorosły pacjent; nowela pokazuje, że dziecko z chorobą terminalną potrzebuje szczerości, a nie osłony.

Przykłady z tekstu: Śmierć kolegów z oddziału: Oskar obserwuje kolegów, którzy umierają jeden po drugim, i opisuje ich reakcje ze szczerością dorosłego.; Oskar w rozmowach z lekarzami jest traktowany jak dorosły pacjent, co pokazuje potrzebę traktowania dziecka z chorobą na serio.

pisanie jako terapia

Listy do Boga pozwalają Oskarowi nazwać emocje, których dorośli wokół unikają; forma epistolarna jest mechaniczną częścią lekcji odwagi.

Przykłady z tekstu: Pojawienie się pani Róży: Wolontariuszka w różowym ubraniu podchodzi do Oskara i proponuje mu grę w pisaniu listów do Boga.; Gra z listami do Boga jest formą terapii: pisanie pozwala Oskarowi nazwać emocje, których dorośli wokół unikają.
Motyw w literaturze: Wiara, sacrum i religia →

czas i jego wartość

Gra w trzynaście dni pokazuje, że życie liczy się nie latami, lecz intensywnością; dwanaście dni wystarcza na całe życie pełne miłości.

Przykłady z tekstu: Motyw dziesięciu lat w dwanaście dni jest centralną metaforą: życie liczy się nie latami, lecz intensywnością i miłością.; Chłopiec dzieli czas na dwanaście dni pełnego życia i trzynasty dzień, w którym ma dojść do przejścia.

śmierć i jej nazwanie

Nowela obnaża problem tabu śmierci w rozmowie z dzieckiem; Oskar sam stawia pytania, których rodzice nie umieją zadać.

Przykłady z tekstu: Milczenie rodziców: Rodzice unikają rozmowy o śmierci.; Oskar to dziesięcioletni chłopiec chory na białaczkę, który przebywa na oddziale dziecięcym i słyszy rozmowy dorosłych o swojej śmierci.
Motyw w literaturze: Samotność i wyobcowanie →

miłość i samotność

Relacja z panią Różą pokazuje, że miłość i przyjaźń działają w obie strony: chłopiec ratuje ją przed pustką tak jak ona jego przed samotnością.

Przykłady z tekstu: Wyjazd z rodziną: Oskar i pani Róża spędzają czas z rodzicami chłopca, co pozwala na wyrównanie relacji w rodzinie.; Wątek wyobrażonego syna pani Róży wskazuje, że relacja bohaterów działa w obie strony: chłopiec ratuje panią Różę przed pustką tak jak ona jego przed samotnością.

wybaczenie rodzicom

List Oskara z wybaczeniem pokazuje, że to dziecko potrafi nazwać żal dorosłych i im go darować, co jest jedną z najważniejszych tez książki.

Przykłady z tekstu: List z wybaczeniem: Oskar pisze do rodziców list, w którym wybacza im milczenie i im tłumaczy ich reakcje.; Jego list do rodziców jest jednym z najważniejszych momentów książki.

wiara i jej pytania

Oskar nie jest pobożny w tradycyjnym sensie; listy do Boga są jego grą filozoficzną, a książka celowo zostawia pytania bez jednoznacznych odpowiedzi.

Przykłady z tekstu: Jej odpowiedź zostaje w zawieszeniu, co jest częścią filozoficznej otwartości książki.; Pisze listy do Boga, bo potrzebne mu są pytania i odpowiedzi.

hospicjum i opieka paliatywna

Nowela pokazuje praktykę oddziału dziecięcej onkologii i rolę wolontariatu; nie medycyna, ale obecność człowieka jest główną siłą terapeutyczną.

Przykłady z tekstu: Powieść podkreśla, że wolontariuszka nie ma wykształcenia medycznego, ale jej obecność jest terapeutyczna.; Pani Róża — wolontariuszka na oddziale dziecięcym, autorka gry w listy do Boga i przyjaciółka Oskara.

Niejednoznaczności interpretacyjne

Czy Oskar umiera, czy odchodzi na trzynastym dniu? Dosłowna lektura: Oskar umiera w szpitalu w trzynastym dniu. Lektura symboliczna: odejście w trzynastym dniu to przejście na wyższą dekadę, zgodnie z jego własną gramatyką czasu. W polskich opracowaniach przyjmuje się najczęściej dosłowną śmierć, ale warto pokazać dzieciom oba odczytania; Jaki jest pierwszy rok wydania książki? Nasz katalog przyjmuje rok 2002, co odpowiada polskiemu wydaniu pierwszemu. Francuski oryginał ukazał się w 2001 roku, a jego tytuł odnosi się do gramatyki pani Róży. Książka powstała wcześniej jako sztuka teatralna, co dodatkowo komplikuje datowanie; Jak pisać imię autora — Eric-Emmanuel czy Éric-Emmanuel? Nasz katalog lektur i wydania używają formy Eric-Emmanuel Schmitt bez akcentów. Francuski oryginał zapisuje imię z akcentami jako Éric-Emmanuel Schmitt. W szkolnych materiałach występują obie formy, co bywa źródłem literówek.

Kwestie sporne to nie błąd opracowania - to miejsca, w których różni badacze czytają tekst inaczej. Na wypracowaniu liczy się nie wybór jednej odpowiedzi, ale uzasadnienie własnego stanowiska argumentami z tekstu.

Baza faktów tego opracowania

Fakty źródłowe
99
Pewność wysoka
62
Źródła sprawdzone
14
Kwestie sporne
3

Każde zdanie tego opracowania jest powiązane z konkretnym faktem z bazy, a cytatów z utworu nie zamieszczamy - treść omawiamy własnymi słowami. 1 twierdzenie odrzuciliśmy jako niepewne, zamiast podawać je uczniowi jako pewnik. Ocena jakości treści: 99,2/100 (próg publikacji 90/100).

Metodę, kategorie zarzutów fact-checku i ograniczenia opisujemy na stronie jak powstają opracowania . Znalazłeś błąd w tym opracowaniu? Zgłoś go mailem - poprawiamy treść, nie tylko odpowiadamy.

To musisz wiedzieć (pewniaki na sprawdzian)

✓
zakończenie

W trzynastym dniu Oskar umiera, a pani Róża pisze ostatni list do Boga, w którym za chłopca tłumaczy sens trzynastu dni pełnego życia; nowela domyka się z przesłaniem, że obecność człowieka może dać drugiemu pełne życie mimo krótkiego czasu.

✓
postać

Oskar — dziesięcioletni chory na białaczkę.

✓
postać

pani Róża — wolontariuszka na oddziale dziecięcym, autorka gry w listy do Boga i przyjaciółka Oskara.

✓
postać

rodzice Oskara — zrozpaczeni rodzice.

✓
postać

Bacon — chory dorosły pacjent.

✓
postać

Einstein — kolega Oskara na oddziale.

✓
postać

Pop Corn — młodszy kolega Oskara na oddziale, który pyta chłopca o to, co widzi po drugiej stronie.

✓
postać

Peggy Blue — chora dziewczynka z oddziału.

✓
fakt

Tło: szpital dziecięcy, gdzie przebywa Oskar ze swoją chorobą

✓
fakt

Tło: sala szpitalna z widokiem na przestrzeń oddziału onkologii dziecięcej

✓
fakt

Pierwszoosobowa epistolarna: Oskar pisze listy do Boga, a ostatni list pisze pani Róża; każda część odpowiada jednemu z trzynastu dni, które Oskar liczy według dekad lat życia.

✓
motyw

Czy Oskar umiera, czy odchodzi na trzynastym dniu? Dosłowna lektura: Oskar umiera w szpitalu w trzynastym dniu.

✓
motyw

Jaki jest pierwszy rok wydania książki? Nasz katalog przyjmuje rok 2002, co odpowiada polskiemu wydaniu pierwszemu. Francuski oryginał ukazał się w 2001 roku, a jego tytuł odnosi.

✓
motyw

choroba i godność dziecka: Oskar chce być traktowany jak dorosły pacjent; nowela pokazuje, że dziecko z chorobą terminalną potrzebuje szczerości, a nie osłony.

Quiz sprawdzający znajomość lektury

Pytanie 1 z 15
Poziom: Podstawowy
Punkty:0

Kim jest Oskar w utworze?

Powiązane lektury, pojęcia słownikowe i narzędzia CKE

Częste pytania o lekturę „Oskar i pani Róża” (FAQ)

Kto jest autorem i w jakiej epoce powstał utwór „Oskar i pani Róża”? ▼

Autorem utworu „Oskar i pani Róża” jest Eric-Emmanuel Schmitt. Dzieło powstało w 2002 r. Gatunek literacki: nowela epistolarna o chorobie i godności.

O czym opowiada „Oskar i pani Róża”? ▼

Wolontariuszka w różowym ubraniu podchodzi do Oskara i proponuje mu grę w pisaniu listów do Boga. W trzynastym dniu Oskar umiera, a pani Róża pisze ostatni list do Boga, w którym za chłopca tłumaczy sens trzynastu dni pełnego życia; nowela domyka się z przesłaniem, że obecność człowieka może dać drugiemu pełne życie mimo krótkiego czasu. Pełne opracowanie „Oskar i pani Róża” obejmuje streszczenie z podziałem na wątki, bohaterów, motywy literackie i quiz.

Jakie są najważniejsze motywy literackie w „Oskar i pani Róża”? ▼

Do najważniejszych motywów w utworze „Oskar i pani Róża” należą: choroba i godność dziecka, pisanie jako terapia, czas i jego wartość, śmierć i jej nazwanie, miłość i samotność. Motywy te są często wykorzystywane w tematach wypracowań maturalnych i egzaminacyjnych.

Kto jest głównym bohaterem „Oskar i pani Róża”? ▼

Kluczową postacią utworu jest Oskar. W utworze występują również m.in.: pani Róża, rodzice Oskara, Bacon.

Zobacz także inne lektury z poziomu: Klasy 7–8

Weryfikacja i lektura źródłowa

Źródła zewnętrzne i materiały CKE do lektury „Oskar i pani Róża”

Zweryfikowane zasoby instytucji publicznych, bibliotek cyfrowych oraz informatorów egzaminacyjnych, które poszerzają kontekst lekturowy i historycznoliteracki.